Aangifte onrechtmatig politieoptreden en mishandeling tegen demonstranten fietsdemonstratie 5 mei 2007 definitief niet in behandeling genomen. Op Bevrijdingsdag 2007 maakte de politie in Utrecht op grove wijze een eind aan de ludieke fietstocht waarbij anders-globalisten aandacht vroegen voor de, in hun ogen verwerpelijke, G8-bijeenkomst die kort daarna in Heiligenberg (Duitsland) zou plaatsvinden.

Tijdens de demonstratie heeft de politie bij voortduring geprobeerd om een ordelijk verloop van de tocht te verhinderen. Daarbij werd zelfs door de politie op de demonstranten ingereden en werden demonstranten, toeschouwers en overige verkeersdeelnemers door de politie actief in gevaar gebracht. Dit werd na afloop van een klachtenprocedure schriftelijk bevestigd door de Utrechtse hoofdcommissaris van politie.

Uiteindelijk werden ruim 100 demonstranten in een fuik gedreven, waar een overmacht aan politie en Marechaussee en een detachement ‘stillen’ compleet met overvalbussen, paarden, motoren en platte wagens gereed stond om de demonstranten te arresteren en hun fietsen en bakfietsen af te voeren.

De vereniging Vrijbit bestaat sinds gisteren officieel 2 jaar.

Organisatie:

Het eerste jaar kenmerkte zich door het op poten zetten van de organisatie zelf. Van ledenadministratie t/m website maken, van naamsbekendheid krijgen t/m financiën versieren… alles moest na de oprichting vanuit het niets opgebouwd worden.

Niet dat we daar erg veel tijd voor hadden, want al in september organiseerden we de Nederlandse bijdrage van de internationale actiedag Freedom Not Fear. Voor het gebouw van de Tweede Kamer hebben we toen, met de manifestatie ‘Volksopstand2008’, demonstratief laten zien dat er vanuit allerlei invalshoeken mensen en organisaties bezorgd en/of boos waren over de almaar toenemende inperking van de persoonlijke vrijheid.

Tijdsbeeld beginjaar:

Dat was in de tijd dat je door het gros van de mensen nog voor gek versleten werd als je een beeld schetste van waar de registratie- en controledrift toe zou leiden. De tijd dat zo’n beetje alle politici, behalve Sophie in ’t Veld, nog beweerden dat privacy de burgers niet interesseerde. De tijd dat wetenschappers zich niet wilde mengen in actie tegen de inperking van de privacy omdat ze van mening waren dan hun wetenschappelijke onafhankelijkheid op te geven. En de tijd dat de media niet te bewegen waren om aandacht aan het onderwerp te besteden.

Protest:

Hoewel we bijkans bezweken onder de werkdruk om zonder enige ervaring zo’n manifestatie op poten te zetten (onder de kritiek van mensen die niet wilden meehelpen omdat er toch niet genoeg volk op de been gebracht zou worden) hebben we tot nu toe steeds openbare gelegenheden georganiseerd, waar iedereen in de gelegenheid is om te laten zien dat men het niet eens is met de gang van zaken. Waar mensen die actief tegengas willen geven, elkaar kunnen ontmoeten. Waar de gewone mensen, om wier vrijheid het uiteindelijk gaat, uiting kunnen geven aan hun ontevredenheid over de controlemaatschappij die zich steeds verder in hun persoonlijk leven wringt.

Doel:

Dat is waar Vrijbit voor staat: een vereniging van allerlei soorten mensen. Jong en oud. Eenvoudige lieden en eminente geleerden. Vanuit allerlei beroepen en invalshoeken. Van allerlei levensopvattingen en gezindten. Uit steden en van het platteland. Uit alle uithoeken van het land (tot nu toe met uitzondering van de Waddeneilanden). Een club van passieve en actieve leden die ieder naar eigen vermogen bijdragen om aandacht te krijgen voor de bezwaren en gevaren van de aantasting van de Privacy. En die op de bres springen om te zorgen dat zijzelf en de generaties na ons een leven kunnen leiden dat niet gedicteerd wordt door de overheid en het bedrijfsleven.

Die met elkaar een samenleving willen waar niet iedereen als potentiële verdachte wordt beschouwd. Waar niet iedereen verplicht is om bij alle doen en laten zich te realiseren hoe kwaadwillenden hun persoonsgegevens zouden kunnen misbruiken. Of hoe je in de problemen kan komen wanneer volkomen onschuldig gedrag door machthebbers verkeerd wordt beoordeeld of veroordeeld. Waar je je leven niet zeker bent als je gegevens ergens niet goed worden opgeslagen of worden gemanipuleerd. Waar het rechtssysteem overeind blijft dat mensen pas schuldig worden bevonden als daar wettig bewijs voor wordt geleverd in plaats van baby’s als potentieel risico te gaan screenen en bij voorbaat mensen te criminaliseren omdat ze zich over een bepaald onderwerp informeren, met bepaalde mensen contact hebben of omdat ze misschien in de toekomst wel eens op verkeerde gedachten zouden kunnen komen. Waar persoonsgegevens van iemand zelf zijn en niet als bezit kunnen worden opgeëist door overheid of bedrijfsleven.

Kennis is macht:

Voornaamste bezigheid dat eerste jaar was de bewustwording op gang brengen door informatie te verstrekken over wat er sinds 2001 allemaal aan privacyinperkende wet- en regelgeving was ingevoerd en nog op stapel stond. En om uit te leggen wat er technisch aan persoonscontrole mogelijk is en wordt toegepast.

RFID-chips - haast niemand wist wat dat waren, dat pasfoto’s geschikt zijn om een digitale gezichtsscan van te maken, dat gezichtspunten geschikt zijn voor gezichtsherkennende camerasystemen, wat biometrische identiteitsbewijzen zijn, internet der dingen, virtuele identiteit en diefstal daarvan, dat ook de ID-kaarten sinds 26-8- 2006 voorzien zijn van chip en biometrie. Privacyinperking via het toen nog toekomstige OV-chipkaartsysteem, Elektronisch Patiëntdossier, slimme energiemeters, elektronische kinddossiers en ga zo maar door.

Dat werd een wedren om enerzijds de kennis die Vrijbitters en sympathisanten over dit onderwerp hadden, aan de man te brengen en anderzijds te proberen om de ontwikkelingen van de privacyinperkingen zelf bij te benen.

Dit geldt tot op de dag van heden, want wie ‘s avonds alle nieuws tot zich heeft genomen voor het naar bed gaan, zal de volgende ochtend ontdekken dat er alweer nieuwe ontwikkelingen zijn.

Gelukkig gaat dat inmiddels steeds efficiënter dankzij mensen van privacynieuws.nl, de Bits of Freedom, het team dat vergaderingen van parlement spot en leden die bepaalde nieuwssites spotten op zich namen om een vaste krant dagelijks uit te spellen, een bepaald onderwerp bijhouden.

Hand aan de ploeg en krachten bundelen:

Terugkijkend is nu al niet meer te geloven wat een ploegje van zo’n 3 à 6 actievelingen met een kern er omheen van zo’n man of dertig, die hand en spandiensten verleenden als er manifestaties werden georganiseerd, voor elkaar kregen.

We organiseerden lezingen, open dagen en waren aanwezig op debatten, seminars, workshops enz. die te maken hadden met de inperking van de persoonlijke vrijheid. Dagelijks werden hulpvragen en verzoeken om informatie beantwoord.

Met een gemiddelde van eens per twee weken werden interviews gegeven aan schrijvende pers, radio en tv. Tientallen wetenschappers en journalisten in opleiding hebben we te woord gestaan en voorzien van informatie.

Keihard is er gewerkt om samenwerking op poten te zetten. Tussen verschillende werelden als wetenschap en actievoerders, tussen toezichthouders en burgerrechtenorganisaties, tussen kunstenaarswereld en wetenschap, digibeten en mensen die zonder internetgebruik leven.

Om privacy als onderwerp los te weken van het image dat het enkel een theoretisch filosofisch of juridisch onderwerp is. Om duidelijk te maken hoe er verband is tussen vervoerssystemen en persoonlijke vrijheid, of tussen energielevering en privacy.

Iedere eerste zondag van de maand organiseerden we bijeenkomsten voor leden en belangstellenden. Vanaf mei 2009 hebben we ons hard gemaakt om het initiatief tot oprichting van het Platform Bescherming Burgerrechten (vanuit het Humanistisch Verbond) handen en voeten te geven.

We bouwen aan een netwerk met verdeelcentra voor actiemateriaal en een actieve club mensen waar voor allerlei vaste taken een beroep op kan worden gedaan.

Actie en reactie:

In het voorjaar van 2009 werd 8 weken actie gevoerd tegen het wetsvoorstel om ieders gedrag achter de voordeur op het kwartier te gaan vastleggen met een verplichte ‘slimme’meter voor gas en elektriciteit. Met succes want de Eerste Kamer ging niet akkoord met een verplichte ‘slimme’ meter.

Toen ging het ineens hard.

Door deze actie ‘wijvertrouwenslimmemetersniet’ beseften in no time miljoenen mensen, die tot dan toe niet geïnteresseerd waren in het onderwerp privacy, dat hun eigen persoonlijke vrijheid in het geding is. Ook werd in één klap duidelijk dat de burger niet machteloos staat tegenover de overheid en dat een eenvoudige poster- en petitieactie wel degelijk invloed kan hebben.

In juni 2009 voerden we opnieuw actie tegen de aanvullende ID-plicht bij verkiezingen. Weer een gegeven dat heel veel mensen bij het verzet tegen de wantrouwende overheid heeft betrokken. Familieleden, vrienden, goede bekenden die het te ver vonden gaan elkaar met documenten te moeten identificeren of uit te sluiten van het Kiesrecht. En mensen die met de oorlog in het geheugen gebrand, zien dat we hard op weg zijn om een infrastructuur te scheppen die onderdrukking van de bevolking mogelijk maakt, op een wijze waar dictators tot nu toe alleen maar van hadden kunnen dromen.

Deze actie bij de verkiezingen voor het Europese Parlement ging om een experimentele ID-plicht. Verzet was nog klein en de Kieswetswijziging hebben we niet kunnen tegenhouden. Maar in maart 2010 bij de gemeenteraadsverkiezingen werd mede dankzij de bezwaar- uitleg en -voorbeeldbrieven, in 1 op de 10 stembureaus geprotesteerd. Nu na de 3de ronde bij de landelijke verkiezingen in mei staan we voor de taak om dit protest levendig te houden om de ID-plicht in eigen stemlokaal uit de Kieswet te laten schrappen.

Actievoeren vergt een lange adem. Ook aan het verzet tegen de slimme meter moet gewerkt blijven worden, want verplicht is ie niet, maar uitgerold wordt het systeem toch wel als mensen er niet actief tegen optreden.

Eind 2008 kwam de beruchte brief van Klink over het EPD. We organiseerden een alternatieve bezwaarprocedure, door mensen op te roepen rechtstreeks bij het ministerie bezwaar te maken en de Staat aansprakelijk te stellen voor het geval gegevens zonder toestemming toch in het EPD terecht zouden komen. Mede dankzij het feit dat Vrijbit gedegen onderbouwing van bezwaren leverde en uitlegde dat het niet om een patiëntdossier gaat maar om het elektronisch maken van de Zorg, is er inmiddels sprake van zo’n massaal verzet tegen het EPD dat de Eerste Kamer vermoedelijk niet akkoord zal gaan met het wetsvoorstel.

Dat is de kracht van Vrijbit: niet enkel waarschuwen tegen de concrete plannen maar doorpakken met informatie waar principiële bezwaren om draaien.

Tegen de Paspoortwet werd in augustus 2009 juridisch bezwaar gemaakt bij het Europese Hof voor de Rechten van de Mens. Daarmee was Vrijbit de eerste organisatie die in rechte de strijd aanbond met de Staat der Nederlanden om erkenning te krijgen voor de stelling dat deze wetgeving strijdig is met hogere wetgeving en internationale verdragen, en derhalve dient te worden ingetrokken. De strijd tegen de Paspoortwet is sindsdien het dossier waar Vrijbit-leden dagelijks mee in de weer zijn om voorlichting over te geven, acties tegen te ontketenen en mensen/organisaties te steunen die tegen deze onrechtmatige wetgeving in opstand komen.

Het voorgenomen vastleggen van het rijgedrag van automobilisten was in oktober 2009 reden om te ageren tegen het wetsvoorstel voor de kilometerheffing. De term spionagekastje, uit de koker van Vrijbit, werd overgenomen door verschillende actiecomités en organisaties. O.a hierdoor en door het initiatief van één van onze leden om het bestuur van de ANWB onder druk te zetten, met dreiging lidmaatschap op te zeggen, hebben we een flink aandeel geleverd in het verzet en uiteindelijk bewerkstelligd dat het wetsvoorstel door minister Eurlings werd ingetrokken.

Momenteel is het hard nodig om actie te voeren tegen de nieuwe parkeersystemen waarbij de gemeente van vergunninghouders meermalen per dag laat controleren of ze gebruik maken van hun auto en bezoekers enkel mogen parkeren als ze hun kenteken en bankgegevens in het digitale parkeersysteem invoeren.

Speerpunten:

Afgelopen jaar: bewerkstelligen dat de pers aandacht aan privacy ging besteden

Komend jaar: ons inzetten om ervoor te zorgen dat alle politieke partijen het belang hiervan gaan inzien.

Doorgaan met adviseringswerk

Doorgaan met de strijd:

- Tegen de Paspoortwet. De onrechtmatige wet die eist dat alle burgers hun lichaamskenmerken moeten laten opslaan in een digitaal overheidregister.

- Tegen de wetgeving ‘aanscherping regelgeving verdachten’ en voorstel van Kamp om de draagplicht van ID-bewijzen in te voeren

- Voor het terug laten draaien van de bewaarplicht telecommunicatiegegevens

- tegen het OV-chipsysteem, tot men weer onbespied kan reizen zonder daarvoor extra te moeten betalen.

- Om in de zorgverlening het recht op vertrouwelijkheid tussen arts-patiënt, hulpverlener-cliënt te behouden of terug te veroveren.

Nodig:

Meer actieve leden en meer geld (NB inkomsten 2009 bedroegen € 8.344,31)

Op 10 mei jongsleden stuurde Vrijbit een brief aan alle burgemeesters van Nederland om hen te wijzen op hun verantwoordelijkheid om bezwaren tegen de Paspoortwet te toetsen aan het Europese Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM), wanneer inwoners van hun gemeente zich daarop beroepen.

We schreven hen: ‘Volgens de wet bent U verplicht, als burgers u daarom vragen, zelfstandig te besluiten om het EVRM te laten prevaleren boven de Paspoortwet. Het Rijk daarentegen verplicht U de Paspoortwet zonder meer toe te passen, met als consequentie dat U, als gevolg van de vele identificatieverplichtingen, daarmee principieel bezwaarden buiten de maatschappij plaatst.

Het stond volop in het nieuws te lezen, op veel plaatsen in ons land zijn protesten geweest tegen de ID-plicht voor stemgerechtigden. Wij ontvingen inmiddels persoonlijke meldingen uit 24 verschillende gemeenten.

Na de protesten in het stembureau vorige week, bleek er ook de mogelijkheid te bestaan om op de vrijdag ná de gemeenteraadsverkiezingen bij de stembureauvergadering nog een mondelinge klacht in te dienen.

Die kans hebben de Utrechtse Leden van Vereniging Vrijbit aangegrepen om alsnog een klacht over de identificatieplicht voor stemgerechtigden integraal te laten opnemen in het proces verbaal van de verkiezingen. Uit deze klacht blijkt zonneklaar dat we het niet alleen bij een protest op 3 maart 2010 willen laten maar proberen om een oplossing te forceren waardoor het uitsluiten van stemgerechtigden in de toekomst voorkomen kan worden.

Het kabinet heeft bij de Tweede Kamer een wetsvoorstel ingediend om bij wet te regelen dat controleambtenaren van uitkeringsorganisaties verplicht huiszoekingen mogen gaan doen bij burgers die gebruik maken van sociale voorzieningen, zonder dat er zelfs maar een verdenking tegen hen is dat zij zich schuldig zouden maken aan strafbare feiten.